Хитойда илк бора инсонда генетик тажрибалар ўтказилди

 Тасвир: Steve Gschmeissner / Science Photo Library

Хитойлик олимлар илк бора инсонга CRISPR/Cas9 тизими билан модификация қилинган генли ҳужайраларни киритишди. Бу тажовузкор саратон билан кураш доирасидаги тажрибалар давомида амалга оширилди, деб хабар беради Nature журнали.

Тадқиқотчилар бемор қонидан ўпка саратони метастазаси билан зарарланган иммун ҳужайрасини (Т-лимфоцитлар) олиб, сўнг PD-1 оқсилини кодлайдиган генни ўчириш учун CRISPR–технологияни қўллашди. Олимлар таҳрир қилинган ҳужайралар миқдорини ошириб, уларни қайта инсон организмига киритишди. Эндиликда шифокорлар тажрибадаги инсоннинг ҳолатини кузатув остига оладилар. Бу ген терапияси касаллик билан курашда ёрдам беришини аниқлаш мақсадида амалга оширилади.

Тадқиқотчиларнинг сўзларига кўра, геномни модификация қилиш амалиёти омадли ўтган ва бемор яқин орада иккинчи инъекцияни олади. Бундан ташқари, тажрибаларда яна 10 киши иштирок этиб, уларнинг ҳар бирига иккита ёки тўртта инъекция қилинади. Ҳар бир кўнгилли даволаш жиддий асоратларга олиб келмаслигини билиш мақсадида олти ой давомида кузатув остида бўладилар.

CRISPR такрорий қисмлар – қисқа палиндром такрор – ва спейсерлардан иборат бўлган бактериялар ДНКнинг бир бўлаги саналади. Спейсерлар бир-биридан нуклеотидларнинг кетма-кетлиги билан фарқ қилиб, такрорлар ўртасида жойлашади. Улар вируслар ёки паразит-бактериялардан олинган ДНК қисми бўлиб, ўзига ўхшаш бегона генетик материални излашга жавоб беради. Cas9 оқсили эса паразит генини кесиб ташлайди.

This entry was posted in Zamin Siyrati. Bookmark the permalink.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s